Leadership w praktyce – jak wygląda dobre przywództwo?

Leadership jest potrzebny w każdej organizacji. To od sprawnego przywódcy zależą zarówno dobrostan pracowników, jak i efekty finansowe firmy.

Co to znaczy leadership?

Leadership może oznaczać zarówno cechy przywódcze osoby pełniącej funkcję lidera, jak i kulturę pracy. Tłumacząc z angielskiego na polski rozumiany jest dosłownie jako przywództwo.

Leadership opiera się na tym, iż przywódca wskazuje właściwą drogę dla biznesu. Wpływa on na pozostałych członków zespołu, aby ci chcieli ze sobą współpracować i działać w kierunku osiągnięcia określonego celu. Zarówno finanse firmy, jak i samopoczucie pracowników zależą właśnie od przywódcy.

Jakie są cechy dobrego lidera?

Lider powinien charakteryzować się autorytetem i otwartością na drugiego człowieka. Dla nowego pracownika to właśnie przywódca staje się mentorem rozwiewającym wątpliwości, wskazującym drogę i motywującym do działania.

Od umiejętności miękkich lidera zależy to, czy pracownik odnajdzie się w nowym miejscu. Leadership przejawia się poprzez dostosowywanie komunikacji do danego typu osobowości. Lider, który chce wiedzieć, jak dopasować zadania i polecenia do pracownika, może poprosić go o wykonanie testu osobowości.

Jeżeli to akurat menedżer wciela się w rolę lidera, to wskazane jest, aby potrafił on organizować obowiązki swoich pracowników. Toteż sama umiejętność delegowania zadań jest w tym przypadku bardzo istotna.

W takiej sytuacji ważnymi aspektami leadershipu są także:

• dawanie impulsu do rozwoju (chociażby poprzez szkolenia branżowe),
• zdolność do budowania relacji,
• umiejętność przekazywania krytyki w konstruktywny sposób,

Duża odpowiedzialność związana z byciem przywódcą oznacza też, iż osoba ta powinna być odporna psychicznie. Uleganie skłonnościom autorytarnym nie sprzyja ani pracownikom, ani organizacji.

Firma nie będzie mogła się rozwijać bez odważnego przywódcy, który będzie przecierał szlaki i próbował nowych rozwiązań. Dobry lider powinien zawsze brać odpowiedzialność za podejmowane kroki oraz za swój zespół.

Czym się różni leadership od zarządzania?

Leadership definiuje kierunek, w jakim podąży biznes. To on odpowiada za strategię i osiąganie celów przez firmę. Lider jest także odpowiedzialny za ustalenie KPI-ów (kluczowych wskaźników efektywności).

Zarządzanie z kolei polega na planowaniu i wykorzystywaniu dostępnych środków, aby osiągnąć dany cel. Menedżerowie odpowiedzialni za zarządzanie skupiają się na pracach i mechanizmach, aby bieżące działania były wykonywane poprawnie.

Choć kompetentny menedżer może wcielić się w rolę lidera, to jednak nie są to pojęcia zamienne. Leadership może zostać objęty również przez pracownika niepełniącego funkcji zarządczej.

Dobrym przykładem może tutaj być senior developer w zespole IT, którego pracownicy domyślnie słuchają dzięki jego charyzmie i doświadczeniu. To on decyduje o sposobie podejścia do projektu, jest wsparciem merytorycznym i pomaga mniej doświadczonym osobom.

W powyższym przypadku przywództwo jest nieformalne. Osoba pełniąca funkcję menedżera w tej sytuacji byłaby z kolei odpowiedzialna za budżety i harmonogramy. Mimo świetnych umiejętności organizacyjnych nie musiałaby wcale być ekspertem technicznym.

Metoda taka jak Extended DISC może być pomocna przy wyłanianiu lidera w zespole. Dostarcza ona cennej wiedzy na temat porozumiewania się, motywowania oraz reagowania na kryzysy. Zapewnia podpowiedzi związane z kierowaniem ludźmi, jak również pożądane zachowania w kontekście przywódczym.

Jakie jest siedem rodzajów przywództwa?

Znanych jest kilka stylów przywództwa. Każdy z nich sprawdzi się w innych organizacjach lub okolicznościach, przed jakimi stają firmy.

1. Przywództwo autorytarne objawia się przejęciem kontroli przez stanowczego i nieugiętego lidera. Klarowność i czytelność są zdecydowanymi zaletami tego stylu zarządzania. Jednak silny i skoncentrowany leadership może spowodować brak inicjatywy i poczucia odpowiedzialności wśród pozostałych członków zespołu.
2. Przywództwo autokratyczne jest stylem, w którym reszta pracowników ma ograniczoną możliwość podejmowania inicjatyw. Przywódca sprawuje pełen nadzór nad członkami zespołu. Podobnie jak w przypadku autorytarnego stylu członkowie zespołu mogą czuć się zdystansowani.
3. Przywództwo transakcyjne można przyrównać do zasady “kija i marchewki”. Liderzy mają konkretne oczekiwania i udzielają klarownych wytycznych. Za osiągnięcia celów przewidziane są nagrody, a za niewywiązywanie się kary. Wadą tego rozwiązania jest budowanie interesowności i mentalności “coś za coś”.
4. Przywództwo liberalne (inaczej przywództwo laissez-faire) polega na wycofaniu się lidera i minimalizacji jego interwencji. To z kolei zwiększa niezależność i zaangażowanie członków zespołu, którzy przejmują inicjatywę. Niemniej brak przywódcy może w niektórych przypadkach prowadzić do dezorganizacji.
5. Przywództwo transformacyjne opiera się na liderze motywującym do osiągania celów poprzez wychodzenie ze strefy komfortu i przekraczanie własnych granic. Pracownicy pod takim typem leadershipu doświadczają rozwoju zawodowego. Jest to jeden z bardziej przyszłościowych typów przywództwa.
6. Przywództwo służebne polega na czynnym zaangażowaniu pozostałych pracowników w proces decyzyjny. Lider ponad własne cele priorytetyzuje wzrost i osiągnięcia członków zespołu. Ważne jest tutaj stworzenie środowiska zachęcającego do wzajemnej pomocy i współpracy.
7. Przywództwo demokratyczne opiera się na promowaniu inicjatyw podejmowanych przez pracowników. To sprawia, że członkowie zespołu chętniej dzielą się pomysłami, które popychają firmę do przodu. Styl ten jest najbardziej wskazany do rozwiązywania skomplikowanych problemów.

Należy podkreślić również, iż choć style autorytarny i autokratyczny mogą się wydawać optymalne w czasie kryzysów, to jednak są to archaiczne i nieprzyszłościowe metody.

Podsumowanie

Leadership oznacza tyle, co przywództwo oraz wpływ, jaki za nim idzie. Lider powinien być otwarty na drugą osobę i potrafić dostosować styl wydawania poleceń do poszczególnych członków zespołu.

Leadership i zarządzanie mogą wydawać się pojęciami zamiennymi. Jest jednak różnica między nimi, gdyż lider nadaje kierunek organizacji, podczas gdy osoba zarządzająca, taka jak menedżer, skupia się na realizacji docelowych zadań. Można wyodrębnić siedem stylów zarządzania dostosowanych do różnych okoliczności i zespołów.